Kirche am Steinhof

(ook Steinhofkirche, 1905-1907, Wenen)

Kirche am Steinhof is het laatste grote project van Otto Wagner. Deze Jugendstilkerk staat in de Weense wijk Hütteldorf. Het is gebouwd op het terrein van een nog steeds bestaand psychiatrische ziekenhuis in opdracht van burgemeester Lueger. Door deze situatie en de ligging aan de rand van de stad Wenen bezoeken veel Jugendstilliefhebbers deze schitterende kerk niet.

Het ontwerp voor Kirche am Steinhof dateert uit 1903. Het grondplan in de vorm van een Grieks kruis, de koepel en de neo-byzantijnse elementen komen tegemoet aan de conservatieve smaak van de opdrachtgever. Wagner realiseert desondanks een bijzonder totaalconcept dat gebrandschilderde ramen van Koloman Moser, mozaïeken van Remigius Geyler, hoogaltaar van Carl Ederer en beelden van Otmar Schimkowitz omvat. Dankzij de klinisch aandoende witte tegels komen de kunstwerken extra goed uit. De mooie gebrandschilderde ramen kleuren het licht in het interieur hoofdzakelijk blauw. Baanbrekend is ook dat het interieur, inclusief de meubilering en decoratie, volledig afgestemd is op de behoeften van de patiënten. Het meubilair heeft daarom geen harde randen. De schoonheid, het lichte interieur, de frisheid en het heldere ontwerp van het totaalkunstwerk dienen een therapeutische uitwerking te hebben op de patiënten.

De wit marmeren buitenkant van Kirche am Steinhof wordt gedomineerd door een grote koperen koepel. Engelenbeelden van Othmar Schimkowitz tooien de vier zuilen van de portiek. Richard Luksch heeft twee beelden voor de hoeken van de voorgevel ontworpen. Links zit de heilige Leopold en rechts de heilige Severinus in fauteuils van Josef Hoffmann.